Drie drukken van één set
Wizards of the Coast bracht de Engelse Base Set uit in januari 1999. De eerste oplage kreeg een stempel "Edition 1" links onder het plaatje. Toen die oplage op was, volgde een tweede druk zonder stempel maar verder gelijk aan de eerste: shadowless, genoemd naar het ontbreken van de schaduw rechts en onder het kader van het plaatje. Daarna kwam de grote oplage, unlimited, met die schaduw, met dikkere letters bij de HP en met een aangepaste copyrightregel. Unlimited is wat in bijna elke Nederlandse verzameling zit. De eerste twee drukken zijn schaars en worden op Cardmarket apart genoteerd.
Het stempel Edition 1
Het stempel is een zwart rondje met het woord "Edition" in een boog en een grote 1 eronder. Op Pokémonkaarten staat het links onder het plaatje, op de hoogte van de regel met de soortnaam. Op trainerkaarten staat het linksonder. De basisenergiekaarten van de Base Set hebben geen stempel en zijn niet als eerste editie te herkennen. Het stempel is meegedrukt, niet later gezet: de rand is scherp, het zwart is gelijkmatig en er zit geen inkt buiten het rondje.
Het stempel is gebruikt van 1999 tot begin 2002, van de Base Set tot en met Neo Destiny. Ook Jungle, Fossil, Team Rocket, Gym Heroes, Gym Challenge en de vier Neo-sets hebben dus eerste edities. Bij die sets was de eerste oplage groter dan bij de Base Set, en het verschil met de gewone druk is er veel kleiner. Cardmarket noteert die eerste edities niet apart; ze staan als kenmerk bij het aanbod. Bij gezochte holo's, zoals de Lugia uit Neo Genesis, telt het stempel nog altijd zwaar mee. De sets van na begin 2002, van Legendary Collection en Expedition af, hebben geen eerste editie.
Shadowless: geen schaduw rechts van het kader
Bij een unlimited kaart loopt rechts en onder het kader van het plaatje een smalle grijze schaduw, alsof het kader iets boven de kaart zweeft. Bij shadowless en eerste editie ontbreekt die schaduw: het kader gaat direct over in de gekleurde achtergrond. Twee kaarten naast elkaar maken het verschil in één oogopslag duidelijk. Bij één kaart helpt het om naar de rechterrand van het plaatje te kijken, halverwege de hoogte, bij goed licht.
Er zijn nog twee kleinere kenmerken. De HP-aanduiding rechtsboven is bij shadowless en eerste editie in een dunnere letter gezet dan bij unlimited, waar "120 HP" vet en zwaar staat. En de kleuren van shadowless kaarten zijn iets lichter, vooral het rood en het geel. Die twee kenmerken zijn op een foto lastig te beoordelen; de schaduw en de copyrightregel zijn de betrouwbare tekens.
De copyrightregel
Helemaal onderaan de kaart, naast de naam van de tekenaar, staat een regel met copyrightjaren. Bij eerste editie en shadowless luidt die "©1995, 96, 98, 99 Nintendo, Creatures, GAMEFREAK. ©1999 Wizards." Bij unlimited is de 99 weggelaten: "©1995, 96, 98 Nintendo, Creatures, GAMEFREAK. ©1999 Wizards." Dat ene getal is op een scherpe foto goed te lezen en is het eenvoudigste onderscheid tussen shadowless en unlimited.
De jaren 1995, 96 en 98 zijn het copyright van het spel, niet het jaar van de kaart. Engelse kaarten van vóór 1999 bestaan niet; een "kaart uit 1995" is een kaart uit 1999 of later. Latere herdrukken hebben weer een andere regel: Base Set 2 uit 2000 heeft "©1999-2000 Wizards" en Legendary Collection uit 2002 "©2002 Wizards".
Twijfel over een stempel of een schaduw is met drie close-ups op te lossen: het stempel, de rechterrand van het plaatje en de onderste regel. Het bod volgt binnen een werkdag per mail, met per kaart de druk die is aangehouden.
Stuur foto'sWat het scheelt
De tabel zet de Cardmarket-prijzen van september 2026 naast elkaar voor de holo's uit de Base Set die het vaakst in Nederlandse verzamelingen zitten, plus één gewone kaart. Nette staat is de bandbreedte zonder zichtbare slijtage; gespeeld is het laagste aanbod met gebruikssporen. Het zijn verkoopprijzen tussen verzamelaars, geen bod.
| Kaart | Unlimited, nette staat | Shadowless, nette staat | Shadowless, gespeeld |
|---|---|---|---|
| Charizard 4/102 | 800 tot 1.000 euro | 2.500 tot 3.500 euro | vanaf 1.000 euro |
| Blastoise 2/102 | 200 tot 260 euro | 600 tot 900 euro | vanaf 130 euro |
| Venusaur 15/102 | 90 tot 110 euro | 550 tot 750 euro | vanaf 150 euro |
| Mewtwo 10/102 | 25 tot 40 euro | 400 tot 500 euro | vanaf 45 euro |
| Alakazam 1/102 | 50 tot 65 euro | 180 tot 250 euro | vanaf 65 euro |
| Gyarados 6/102 | 15 tot 25 euro | 220 tot 330 euro | vanaf 45 euro |
| Raichu 14/102 | 35 tot 50 euro | 170 tot 210 euro | vanaf 30 euro |
| Machop 52/102, gewone kaart | minder dan 1 euro | 10 tot 15 euro | vanaf 45 cent |
Bron: Cardmarket, trendprijs en gemiddelde verkoopprijs van de afgelopen 30 dagen (nette staat) en laagste aanbod (gespeeld), Engelse kaarten, september 2026. Afgerond.
Het patroon is overal hetzelfde: shadowless brengt een veelvoud op van unlimited, ook bij een gewone kaart als Machop. Bij een verzameling uit 1999 loont het daarom om niet alleen naar de holo's te kijken, maar naar de copyrightregel van elke kaart met een geel kader.
De eerste editie noteert Cardmarket niet apart. Eerste edities worden aangeboden binnen de shadowless-notering, met een vinkje "eerste editie" bij het aanbod. Voor de Charizard lagen de verkopen in die notering in september 2026 gemiddeld rond 4.600 euro, en daar zitten de eerste edities in; een nette eerste editie zit dus boven de shadowless-bandbreedte. Bij deze kaart hangt het bedrag meer dan bij welke andere ook af van de conditie, tot op de hoek nauwkeurig. Een bod op zo'n kaart doet Kaartendepot pas na foto's van voor- en achterkant en van alle vier de hoeken.
Valkuilen
Vier kaarten lijken op een eerste editie of shadowless zonder het te zijn.
- Base Set 2 uit 2000. Dezelfde plaatjes, maar 130 kaarten in plaats van 102, een setsymbool met een 2 rechts van de soortregel en "1999-2000" in de copyrightregel. Er is geen eerste editie van. De Charizard 4/130 staat in september 2026 op 250 tot 350 euro in nette staat.
- Legendary Collection uit 2002. Herdruk van kaarten uit Base Set, Jungle, Fossil en Team Rocket, 110 kaarten, eigen setsymbool, "©2002 Wizards". Geen stempel. Wel reverse holo's, en bij die set is de reverse holo de duurste versie: de Charizard rond 2.300 euro, tegen 250 tot 350 euro voor de gewone holo.
- De heruitgave uit 2026 in de set 30th Celebration, in de opmaak van 1999. Te herkennen aan de copyrightregel onderaan: daar staat 2026, waar het origineel "©1999 Wizards" heeft. De Charizard uit die set staat op 150 tot 180 euro.
- Een later gezet stempel. Een echt stempel is scherp en gelijkmatig zwart; een stempelkussen laat rafelige randen en ongelijke inkt achter. Klopt de schaduw of de copyrightregel niet met het stempel, dan klopt de kaart niet.
Japanse eerste edities
Japanse kaarten kennen het stempel niet. De Japanse Base Set verscheen in oktober 1996, ruim twee jaar vóór de Engelse. De vroegste druk daarvan mist het zeldzaamheidssymbool rechtsonder, in het Engels "no rarity"; die druk geldt onder verzamelaars als de Japanse eerste editie en wordt apart gewaardeerd. Latere Japanse drukken hebben het symbool wel. Japanse kaarten uit die jaren hebben ook geen verzamelnummer als 4/102. Kaartendepot bekijkt Japanse kaarten per foto en zoekt de prijs apart op.
Drie controles in één minuut
Wie een oude kaart met een geel kader in handen heeft, kijkt achtereenvolgens naar drie plekken. Links onder het plaatje: staat er een stempel. Rechts van het kader: is er een schaduw. Onderaan: staat er 99 in de copyrightregel. Stempel, geen schaduw, 99 is een eerste editie. Geen stempel, geen schaduw, 99 is shadowless. Geen stempel, schaduw, geen 99 is unlimited. Elke andere combinatie is een andere set of een kaart die nader bekeken moet worden. Van zulke kaarten zijn close-ups van deze drie plekken het meest van belang voor een bod.